layout-wrota-lipiec2014-tlo

layout-wrota-lipiec2014-przestrzen

mowiaca przegladarka    slabowidzacy   epuap

 

wrotapodkarpackie.pl

layout-wrota-lipiec2014-tlo-wrota-glowna

layout-wrota-lipiec2014-tlo-przedmiot-puste

Przecław

 

Ogród Reyów

Miast płotu jawory szyroki list mając
Wdzięczny cień na wsze strony od siebie dawają
Potem rzędy rozliczne kwiecie rozsadzono,
Wszystko równiczko rosnąc, pięknie przystronie.
Nuż one rozmaryny, one majerany,
Drugie jeszcze wonniejsze, co ich tu nie znamy,
Szpikanadry, cyprysy, lawendy i zopki,
Co one z nich bywają rozmaite wodki…
 

Mikołaj Rej, Żywot człowieka poczciwego

 
Andrzej Koniecpolski po ślubie z Anną Ligenzianką, która wniosła mu w posagu Przecław, kazał wznieść na miejscu drewnianej budowli murowany, piętrowy i podpiwniczony pałac. Zlecił także założenie ogrodu renesansowego przy swej nowej siedzibie. Jednak już w drugiej połowie XVII wieku pałac został sprzedany Tarnowskim, od których w roku 1658 nabył go Władysław Rey. Postanowił uczynić z Przecławia swoją siedzibę rodową.

Jego potomek Jan Rey wykorzystał pobyt Tylmana z Gameren w pobliskim Rzemieniu, gdzie nadworny architekt Michała Korybuta Wiśniowieckiego przebywał na zaproszenie Józefa Karola Lubomirskiego, i zlecił mu przebudowę dworu w Przecławiu oraz zaprojektowanie ogrodu. Tylman Gamerski wykonał projekt przebudowy pałacu w Przecławiu w typie palazzo in fortezza. Sporządził także plan ogrodu.

[...}Badania architektoniczne bryły pałacu nie podają w wątpliwość, że przebudowy według planów Gamerskiego nigdy nie dokonano. […] W jakiejkolwiek formie istniał barokowy ogród w Przecławiu, został on zaadaptowany do utworzenia parku w stylu angielskim podczas XIX-wiecznego przeobrażenia rezydencji w modnym wówczas neogotyckim stylu. Jak wspominała Jadwiga Teodorowicz-Czerpińska, powołując się na relację Stanisława Reya: „W Przecławiu przed skarpą, na której wzniesiony jest dwór, rozciąga się wąskim pasem płaszczyzna zajęta niegdyś pod renesansowy ogród o czterech zapewne parterowych kwaterach, otoczony sztucznymi zalewami, dawniej o charakterze obronnym. Ogród ten wykorzystano przy zakładaniu parku wokół dworu Kajetana Reya w 1805 roku. Przedłużono go wówczas o dwie kwatery, ujęto dwiema pięknymi alejami lipowymi i stworzono półkolisty zalew w końcu ogrodu z zadrzewioną wyspą na osi. Dzięki tym innowacjom plan parku znacznie się wydłużył, jednak z uwagi na warunki terenowe i uprzednio musiał być rozwinięty wzdłużnie do osi budynku, a nie poprzecznie, jak to widzimy na projekcie tylmanowskim, którego realizacji nie stwierdzamy w założeniu parkowym, podobnie jak jej brak w samej budowli i ufortyfikowaniu wzgórza”.

Reyowie gromadzili w pałacu w Przecławiu pamiątki po swoim słynnym przodku Mikołaju Reju i założyli nawet poświęcone mu muzeum. Zgromadzone przez nich zbiory przepadły w czasie II wojny światowej.

okladkaogrody bigTekst pochodzi z albumu: Podkarpacie. Ogrody historyczne, z fotografiami Krzysztofa Motyki oraz tekstami Heleny Marii Grad i Małgorzaty Kostuchowskiej.
Wydawnictwo LIBRA i PROT, Rzeszów 2008

 

Lipiec 2017
N P W Ś C Pt S
25 26 27 28 29 30 1
2 3 4 5 6 7 8
9 10 11 12 13 14 15
16 17 18 19 20 21 22
23 24 25 26 27 28 29
30 31 1 2 3 4 5

 

520x100 interreg Pl Sk Podkarpackie 

 

psim 3

 

rzeszow airport 460

 

muzeum kresy baner

 

greenvelo 460x82